Mở đầu chương trình, Hoàng Ân và Bá Cơ mời quý thính giả theo dõi phần Tin Tức.
1. Ông Orbán Viktor thất cử, chấm dứt 16 năm cầm quyền tại Hungary
Thủ tướng Hungary Viktor Orbán chính thức nhìn nhận thất bại trong cuộc tổng tuyển cử, đánh dấu hồi kết 16 năm lãnh đạo liên tục của ông. Đối thủ là Peter Magyar, một chính trị gia khuynh hướng bảo thủ ôn hòa, đã dẫn dắt đảng Tisza giành thắng lợi áp đảo tại Quốc hội.
Với tỷ lệ cử tri đi bầu kỷ
lục gần 78%, quần chúng Hungary cho thấy ý muốn thay đổi sau nhiều năm bất mãn
về kinh tế trì trệ, y tế và giáo dục thiếu ngân khoản, cùng các cáo buộc tham.
Ông Orbán, vốn theo đường lối “dân chủ phi tự do”, bị chỉ trích ngày càng độc
đoán và kiểm soát truyền thông chặt chẽ.
Cuộc tranh cử diễn ra gay gắt, với nhiều lời tố cáo mua phiếu và hăm dọa. Trong
khi phe Orbán nhấn mạnh an ninh và chống chiến tranh, ông Magyar tập trung vào
cải tổ nội trị và chống lạm dụng quyền lực.
Thất bại của Orbán có ảnh hưởng lớn đến Âu Châu và quốc tế. Ông vốn là đồng
minh thân cận của Vladimir Putin và được Hoa Kỳ ủng hộ. Sự ra đi của ông có thể
làm suy giảm ảnh hưởng của Nga trong Liên hiệp Âu Châu, đồng thời mở ra một
giai đoạn chính trị mới tại Hungary.
2. Trung Cộng công bố 10 ưu đãi dành cho
Đài Loan
Trung Cộng vừa loan báo 10 biện pháp ưu đãi mới dành cho Đài Loan, gồm nới lỏng hạn chế du lịch, cho phép phổ biến một số phim bộ mà TC cho là “lành mạnh” và tạo điều kiện nhập cảng thực phẩm. Hành động này diễn ra ngay sau chuyến công du Trung Hoa lục địa của bà Trình Lệ Vận, Chủ tịch Quốc Dân Đảng (KMT), chính đảng đối lập lớn nhất tại Đài Loan.
Theo Tân Hoa Xã, các biện
pháp mới nhằm “khảo sát” việc thiết lập cơ chế liên lạc thường xuyên giữa KMT
và Đảng Cộng sản Trung Quốc, phục hồi toàn diện các tuyến bay và cho phép cư
dân Thượng Hải cùng Phúc Kiến sang thăm Đài Loan. Một cơ chế nới lỏng tiêu chuẩn
kiểm soát thực phẩm và thủy sản cũng được đề cập, nhưng đặt trên nền tảng chính
trị “chống độc lập Đài Loan”.
Phim bộ, tài liệu và hoạt họa Đài Loan sẽ được chiếu tại Trung Hoa lục địa nếu
đáp ứng tiêu chí “định hướng đúng đắn” và “nội dung lành mạnh”.
Hội đồng Đại Lục Sự Vụ của Đài Loan bác bỏ các biện pháp này, cho rằng đó chỉ
là “những viên thuốc đắng bọc đường”, và nhấn mạnh giao lưu hai bờ phải diễn ra
mà không kèm điều kiện chính trị.
Trong khi đó, Quốc Dân Đảng Đài Loan (KMT) hoan nghênh thông báo của Bắc Kinh,
gọi đây là “món quà” cho dân chúng Đài Loan.
Mối bang giao giữa 2 quốc gia vẫn căng thẳng khi Bắc Kinh từ chối đối thoại với
Tổng thống Lai Thanh Đức, đồng thời đôi bên tiếp tục đổ lỗi nhau về việc du lịch
và thương mại chưa được phục hồi hoàn toàn sau đại dịch.
3.
Đàm phán Hoa Kỳ–Iran thất bại, triển vọng hòa bình mù mịt
Sau một ngày thương thuyết căng thẳng tại Pakistan, Hoa Kỳ và Iran rời bàn hội
nghị mà không đạt được thỏa thuận nào, khiến viễn ảnh chấm dứt chiến sự trở nên
xa vời. Cả hai phía đều tin mình nắm ưu thế, nhưng cuối cùng không bên nào đạt
được mục tiêu.
Phó Tổng thống Hoa Kỳ, JD Vance cho biết vẫn còn nhiều dị biệt quan trọng, nhất
là về vấn đề nguyên tử và an ninh tại eo biển Hormuz. Trong khi đó, phía Iran tố
cáo Washington không tạo được lòng tin và đưa ra những đòi hỏi quá đáng.
Cuộc hưu chiến mong manh kéo dài 2 tuần vẫn còn hiệu lực, nhưng chỉ còn ít ngày
nữa sẽ hết hạn. Nếu không đạt được thỏa ước lâu dài, nguy cơ tái diễn chiến
tranh là rất cao. Trước đó, Tổng thống Hoa Kỳ từng đe dọa biện pháp quân sự mạnh,
khiến tình hình thêm căng thẳng.
Eo biển Hormuz—huyết mạch vận chuyển dầu hỏa toàn cầu—hiện gần như tê liệt, làm
giá dầu tăng vọt và ảnh hưởng kinh tế thế giới.
Các chuyên gia nhận định bất đồng giữa hai bên mang tính căn bản và lâu dài,
không thể giải quyết trong một sớm một chiều. Dù vậy, nỗ lực trung gian vẫn tiếp
tục, cho thấy cánh cửa ngoại giao chưa hoàn toàn khép lại.
4. Nhà ngoại giao Hoa Kỳ kêu gọi Trung Cộng chấm dứt đe dọa Đài Loan
Đại diện ngoại giao cao cấp nhất của Hoa Kỳ tại Đài Loan tuyên bố rằng Bắc Kinh cần phải chấm dứt các lời đe dọa cũng như áp lực quân sự đối với Đài Loan, đồng thời mở đối thoại trực tiếp với các nhà lãnh đạo được dân chúng Đài Loan bầu chọn, nhằm tránh hiểu lầm và làm dịu căng thẳng giữa 2 quốc gia.
Ông Raymond Greene, Giám Đốc Viện Hoa Kỳ tại Đài Loan, cơ quan đại diện cho quyền lợi Hoa Kỳ trong khi hai bên không có bang giao chính thức, nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ mong đợi Bắc Kinh duy trì các đường dây liên lạc cởi mở với tất cả các chính đảng tại Đài Loan, đặc biệt là những lãnh đạo do cử tri bầu ra. Ông nói rõ: “Chúng tôi cũng kỳ vọng Trung Cộng từ bỏ những lời đe dọa hoặc áp lực quân sự đối với Đài Loan. Điều này sẽ góp phần làm giảm căng thẳng hiện nay.”
Bộ Sự Vụ Đài Loan của Trung Cộng hiện chưa đưa ra phản ứng chính thức trước lời phát biểu trên. Bắc Kinh vẫn cho rằng Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình và chưa bao giờ cam kết từ bỏ việc sử dụng vũ lực để thu tóm hòn đảo này. Trong khi đó, chính quyền Đài Bắc bác bỏ hoàn toàn các yêu sách chủ quyền của Trung Cộng.
Trung Cộng hiện từ chối tiếp xúc với Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức, cho rằng ông là người chủ trương ly khai. Tuy nhiên, trong tuần qua, Chủ tịch Tập Cận Bình đã tiếp bà Trình Lệ Quân, Chủ tịch Quốc Dân Đảng – đảng đối lập lớn nhất tại Đài Loan – trong chuyến đi mà bà gọi là “sứ mệnh hòa bình”.
Mặc dù vậy, các hoạt động quân sự của Trung Cộng chung quanh Đài Loan vẫn tiếp diễn hàng ngày, kể cả trong thời gian bà Trình đang có mặt tại Hoa lục. Quốc hội Đài Loan, hiện do phe đối lập kiểm soát, cũng đang ngăn trở kế hoạch gia tăng chi tiêu quốc phòng của chính phủ, trong đó có khoản ngân sách đặc biệt trị giá khoảng 40 tỷ Mỹ kim nhằm mua vũ khí từ Hoa Kỳ – kế hoạch vốn được Washington hậu thuẫn.
No comments:
Post a Comment