Tuesday, November 3, 2026

Ba Vết Thương Của Nữ Sinh Việt Nam

Thời Sự

Một trong những căn bệnh kinh niên của chế độ CSVN là đặt thành tích và hình ảnh của đảng lên trên sự an nguy của con người. Những gì đang xảy ra với lớp nữ sinh trong nước, từ bạo lực, cạm bẫy trên mạng cho đến khủng hoảng tinh thần, là một thí dụ điển hình. Đó cũng là nỗi lo chung của biết bao gia đình người dân Việt.

Trong chuyên mục CHUYỆN NƯỚC NON MÌNH hôm nay, kính mời quý thính giả theo dõi bài viết của VIỆT QUẾ, thành viên Ban Biên Tập đài ĐLSN, tựa đề "Ba Vết Thương Của Nữ Sinh Việt Nam", sẽ do Nhã Uyên trình bày sau đây

Ngày 19 tháng 5 năm 2026, trong nhà vệ sinh nữ ở tầng tám của Trường Cao đẳng Nghề Việt-Xô số 1, một nhóm nữ sinh vây đánh một bạn học chỉ vì mâu thuẫn cá nhân. Các em vừa đánh vừa quay video, rồi gửi cho bạn bè và tung lên mạng xã hội. Ba ngày sau, cơ quan điều tra truy tố hai nữ sinh sinh năm 2010. Sự việc này gây phẫn nộ được ít hôm, rồi lại chìm vào quên lãng như hàng trăm vụ trước đó. Thế nhưng đằng sau đoạn video đó là một bức tranh rộng lớn và u ám hơn về thân phận của nữ sinh Việt Nam hôm nay.

Vết thương thứ nhất là bạo lực học đường. Theo chính số liệu của Bộ Giáo dục và Đào tạo, mỗi năm học cả nước có gần 1.600 vụ học sinh đánh nhau trong và ngoài trường, tức khoảng năm vụ mỗi ngày. Điều đáng lo là nữ sinh ngày càng góp mặt nhiều trong các vụ đánh hội đồng, ở cả vai nạn nhân lẫn vai thủ phạm. Cái tàn nhẫn mới của thời đại nằm ở chiếc điện thoại. Kẻ đánh không chỉ muốn làm đau, mà còn muốn làm nhục, muốn cả trường, cả xóm, cả mạng xã hội chứng kiến nỗi nhục ấy. Một trận đòn kéo dài vài phút, nhưng đoạn video thì đeo đuổi nạn nhân suốt nhiều năm.

Vết thương thứ hai đến từ không gian mạng. Một sĩ quan công an trong nước thừa nhận rằng, trong các mối nguy trên mạng đối với trẻ em, việc bị dụ dỗ rồi tống tiền bằng hình ảnh nhạy cảm là nguy hại nhất. Thủ đoạn thường bắt đầu bằng một lời kết bạn trên Facebook, Zalo hay Telegram. Khi đã nắm được hình ảnh riêng tư, kẻ gian bắt đầu hăm dọa. Các em sợ danh dự bị hủy hoại, sợ cha mẹ biết, sợ bị dè bỉu, nên cứ phải nhượng bộ hết lần này đến lần khác. Bên cạnh đó là nạn "bắt cóc online". Kẻ gian giả danh công an hay viện kiểm sát, dọa rằng nạn nhân dính líu vào một vụ án, rồi buộc các em vào nhà nghỉ, cắt liên lạc với gia đình để làm tiền. Báo cáo của UNICEF công bố ngày 3 tháng 9 năm 2026 cho biết tại Việt Nam, gần sáu trên mười trường hợp bị xâm hại có yếu tố công nghệ không hề được tiết lộ với bất cứ ai.

Vết thương thứ ba vô hình nhưng sâu xa nhất, đó là khủng hoảng tinh thần. Theo UNICEF, 21,4% nữ giới tuổi vị thành niên tại Việt Nam cho biết đã từng có ý nghĩ tự tử, cao gần gấp ba lần nam giới cùng tuổi. Một chuyên gia giáo dục trong nước nhận định rằng, chừng nào chưa từ bỏ bệnh thành tích, thì áp lực học tập sẽ không bao giờ được gỡ bỏ. Nữ sinh còn phải mang thêm gánh nặng riêng: phải ngoan, phải giỏi, phải giữ thể diện cho gia đình, và không được than thở.

Ba vết thương ấy không tách rời nhau. Một nữ sinh bị đánh và bị tung video sẽ dễ khép mình, dễ tìm an ủi nơi người lạ trên mạng. Một nữ sinh bị tống tiền sẽ ôm nỗi sợ một mình, vì không tin ai có thể che chở. Chính UNICEF ghi nhận rằng người trẻ từng bị xâm hại qua mạng có nguy cơ tự làm hại bản thân cao gấp bốn lần. Vòng xoáy cứ thế siết chặt quanh các em.

Câu hỏi đặt ra là tại sao một xã hội vẫn tự hào về truyền thống hiếu học, trọng gia đình, lại để con em mình rơi vào cảnh ấy? Câu trả lời không nằm ở từng gia đình riêng lẻ, mà nằm ở cách nhà cầm quyền CSVN điều hành nền giáo dục. Dưới chế độ độc đảng, trường học trước hết phải phục vụ thành tích, chỉ tiêu và hình ảnh. Một trường có vụ bạo lực bị coi là mất điểm thi đua. Vì thế, phản xạ đầu tiên của không ít vị hiệu trưởng là che giấu, dàn xếp cho êm, chứ không phải bảo vệ nạn nhân. Chỉ khi video lan khắp mạng và dư luận sôi sục, giới chức mới chịu ra tay.

Sự vắng bóng của xã hội dân sự cũng là một nguyên nhân sâu xa. Ở các nước dân chủ, những tổ chức độc lập bảo vệ trẻ em, những đường dây khẩn cấp tư nhân và một nền báo chí điều tra tự do đóng vai trò như tấm lưới an toàn. Tại Việt Nam, mọi hội đoàn đều phải nằm dưới sự kiểm soát của đảng. Trong khi đó, nhà cầm quyền dồn sức kiểm soát mạng xã hội để truy lùng những tiếng nói bất đồng, nhưng lại lúng túng trước những kẻ tống tiền trẻ em ngay trên cùng các nền tảng đó. Bộ máy an ninh mạng hùng hậu được dùng để bảo vệ chế độ nhiều hơn là bảo vệ học sinh.

Cuối tháng 5 vừa qua, Bộ Giáo dục lại ra văn thư đòi các sở giáo dục thi hành "năm nhiệm vụ cấp bách" nhằm ngăn chặn bạo lực học đường. Những văn thư như thế đã được ban hành nhiều lần, và lần nào cũng nặng tính phong trào.

Điều nữ sinh Việt Nam cần không phải là thêm khẩu hiệu. Các em cần những chuyên viên tâm lý thực thụ trong mỗi trường. Các em cần một môi trường mà nạn nhân dám lên tiếng, không bị nhà trường che giấu hay xã hội phán xét. Các em cần một nền báo chí được tự do phanh phui những vụ bao che.

Một nền giáo dục chỉ có thể nhân bản khi đặt con người lên trên thành tích, và điều ấy khó thành hiện thực chừng nào trường học vẫn còn là công cụ của một đảng. Các em gái hôm nay là những người mẹ, người thầy của Việt Nam ngày mai.

Để mặc các em tổn thương là đánh đổi chính tương lai của cả dân tộc./.

No comments:

Post a Comment